İnternet Hız Testi

Hız testi nasıl çalışır?

Test tamamen tarayıcınızda çalışır ve Cloudflare'in herkese açık hız testi sunucusuna (speed.cloudflare.com) bağlanır. Cloudflare sizi en yakın veri merkezine yönlendirir; Türkiye'den bağlananlar çoğunlukla İstanbul'a düşer. Ölçüm üç aşamadan oluşur:

1. Gecikme: 20 küçük istek gönderilir. Ortanca süre ping, ardışık ölçümler arasındaki ortalama fark jitter olarak gösterilir. Sunucunun isteği işlerken harcadığı süre, sunucunun kendi bildirdiği değer kullanılarak çıkarılır.
2. İndirme: Dört paralel bağlantıyla 100 kB'tan 25 MB'a kadar büyüyen parçalar indirilir. İlk saniye (bağlantının hızlanma süresi) hesaba katılmaz; sonuç, 1 saniyelik hızların 90. yüzdeliğidir. Hız birkaç saniye sabit kalırsa test erken biter.
3. Yükleme: Aynı yöntemle, tarayıcıda üretilen rastgele veri gönderilir. Tarayıcı gönderilen veriyi dalgalı aralıklarla bildirdiği için yüklemede daha temkinli olan 75. yüzdelik kullanılır.

İndirme ve yükleme sürerken ayrı bir bağlantıdan ping atılmaya devam edilir. Buna yük altında gecikme denir: bağlantı doluyken pingin ne kadar arttığını gösterir. Boştaki pinge göre çok yükseliyorsa modeminiz veriyi aşırı tamponluyor demektir (bufferbloat); evde biri dosya indirirken oyunda takılma ve görüntülü görüşmede donma bundan kaynaklanır.

Mbps ile MB/s arasındaki fark

İnternet hızları megabit (Mbps) cinsinden satılır, tarayıcılar ve oyun platformları ise indirmeyi çoğunlukla megabayt (MB/s) olarak gösterir. 1 bayt 8 bittir; yani Mbps değerini 8'e bölerek MB/s değerini bulursunuz.

Gerçek indirme süresi, protokol ek yükü ve karşı sunucunun hızı yüzünden biraz daha uzun olur.

Ping ve jitter nedir?

Ping (gecikme), bir verinin sunucuya gidip cevabının geri gelmesi için geçen süredir ve milisaniye (ms) ile ölçülür. Hızdan bağımsızdır: 1000 Mbps bir bağlantının pingi de yüksek olabilir. Jitter ise pingin ne kadar oynadığıdır. Ping 20 ms iken jitter 2 ms ise bağlantı kararlıdır; jitter 30 ms ise sesli ve görüntülü görüşmelerde kesilme, oyunlarda ani gecikme hissedilir. Ayrıntılar ve pingi düşürme yolları ping rehberinde.

Yükleme hızı neden indirmeden düşük?

Ev internetlerinin çoğu asimetriktir: hat kapasitesinin büyük kısmı indirmeye ayrılır, çünkü ev kullanıcıları veri indirmeyi göndermekten çok daha fazla yapar. ADSL'deki "A" harfi de buradan gelir (Asymmetric). VDSL ve kablo internette de durum benzerdir. Fiber altyapı simetrik hıza teknik olarak uygundur, ancak paketlerde yükleme hızı çoğu zaman yine indirmeden düşük tanımlanır. Paketinizin yükleme hızını sağlayıcınızın sözleşmesinden ya da müşteri hizmetlerinden öğrenebilirsiniz.

Yükleme hızı; görüntülü görüşmede karşı tarafa giden görüntünün kalitesini, buluta fotoğraf ve video yedeklemeyi, canlı yayını ve büyük e-posta eklerinin gönderilmesini belirler.

Wi-Fi mı, kablo mu?

Bağlantınızın gerçek hızını görmek için bilgisayarı modeme ethernet kablosuyla bağlayıp test edin. Wi-Fi'de sonuç; modemden uzaklığa, aradaki duvarlara, komşu ağların yoğunluğuna, cihazın Wi-Fi kartına ve kullanılan banda göre değişir. Kabloyla hız yüksek, Wi-Fi'de düşükse sorun internet hattında değil kablosuz ağdadır.

2,4 GHz ve 5 GHz farkı

Modeminiz iki bandı aynı adla yayınlıyorsa cihaz hangisine bağlanacağına kendisi karar verir. Ayrı adlar (ör. "Ev" ve "Ev-5G") tanımlarsanız yakın odalarda 5 GHz ağı seçebilirsiniz. Wi-Fi 6E ve Wi-Fi 7 destekleyen modem ve cihazlarda 6 GHz bandı da vardır; menzili 5 GHz'den de kısadır.

İnternet hızı düşükse ne yapmalı?

1. Modemi yeniden başlatın. Fişten çekip 30 saniye bekleyin ve tekrar takın; bağlantı kurulunca yeniden test edin.
2. Kabloyla test edin. Kabloyla sonuç iyiyse sorun Wi-Fi'dedir: modemi evin ortasına, yerden yüksek ve açık bir yere taşıyın; dolap içine ya da televizyon arkasına koymayın.
3. Kablosuz kanalı değiştirin. Apartmanlarda 2,4 GHz kanalları çok kalabalık olur. Modem arayüzünde (çoğu modemde 192.168.1.1 ya da 192.168.0.1) kanalı otomatik ya da daha boş bir kanala alın. Modem arayüzüne giriş adımları için 192-168-1-1.info rehberine bakabilirsiniz.
4. Ağdaki diğer cihazları kontrol edin. Bir oyun konsolundaki güncelleme, bilgisayardaki bulut yedeklemesi ya da torrent, bağlantının tamamını kullanabilir.
5. Kablo ve portları kontrol edin. Bazı modemlerin ethernet portları ve eski kablolar 100 Mbps ile sınırlıdır. 1 Gbps için en az Cat5e kablo ve gigabit port gerekir; bilgisayarınızın ağ ayarlarında bağlantı hızının 1000 Mbps göründüğünü kontrol edin.
6. VPN'i ve tarayıcı eklentilerini kapatıp yeniden ölçün.
7. Modem yazılımını güncelleyin ya da modem çok eskiyse (ör. yalnızca 2,4 GHz destekliyorsa) değiştirmeyi düşünün.
8. Sağlayıcınıza başvurun. Kabloyla, farklı saatlerde yaptığınız ölçümlerde hız sürekli düşükse sonuçları kaydedip müşteri hizmetlerine iletin; hat ve altyapı kontrolü isteyin.

Adım adım kontrol listesi: İnternet yavaşsa ne yapmalı?